پژوهشگر: زینب سادات مصطفوی مباشر
مدرس: دکتر مجید منادی
کارگاه مهارتی خبرنگاری در جنگ و بحران
01 : نقطه شروع
بحران یمن و تهدید باب المندب در قاب رسانه های عربی
هنگامی که یک بحران خبری شکل می گیرد رسانه ها معمولا ان را به یک شیوه واحد روایت نمی کنند . ممکن است یک رویداد مشخص در یک رسانه با تاکید بر { تهدید امنیتی } پوشش داده شود و در رسانه ای دیگر هماان رویداد از منظر سیاسی یا نظامی و یا منطقه ای بررسی گردد . همین تفاوت در گزینش خبر و تیتر و تصاویر و وازگان است که می تواند برداشت مخاطب از یک رویداد را دگرگون کند .
در این پروژه کوشش شده است بحران یمن و تهدید های مرتبط با باب المندب از همین دیدگاه بررسی شود به این معنا که به جای تمرکز بر خود رویداد ها توجه اصلی معطوف به شیوه روایت انها در رسانه های عربی است .
به این منظور بازه زمانی 8 تا 15 سپتامبر 2026 به عنوان محدوده ثابت رصد انتخاب شده و در طول ان پوشش خبری پنج شبکه عربی زیر مورد بررسی قرار گرفته است :
الجزیره – العربیه – المیادین – اسکای نیوز عربی – الحدث
در این بازه تیتر ها و اخبار و گزارش های مرتبط با موضوع گرداوری شده و در کنار ان لحن پوشش و واژگان کلیدی و زوایه نکاه و تصاویر و محتوای ویدئویی و یوتیوب نیز در موارد مرتبط مورد توجه قرار گرفته است .
هدف این رصد گرداوری شمار زیادی خبر نیست بلکه شناسایی تفاوت هایی است که در پس انتخاب و شیوه ارائه اخبار شکل می گیرد . در مرحله پایانی نیز این روایت ها با گزارش ها رویترز مقایسه می شوند تا مشخص شود یک بحران واحد در قاب رسانه های مختلف چه تصویر متفاوتی پیدا می کند .
سوال اصلی این رصد :
یک بحران واحد در رسانه های مختلف چگونه روایت می شوئ ؟
02 : خط خبر
رصد تحولات بحران یمن و باب المندب ( 8 تا 15 سپتامبر 2026 )
در بازه ی 8 تا 15 سپتامبر خط خبری بحران یمن به تدریج از درگیری های ساحل غربی به مسئله ی باب المندب و امنیت مسیر های دریایی معطوف شد . المخا و سپس جزیره ی میون به کانون های اصلی پوشش رسانه ای تبدیل شدند .
چرخش به سمت باب المندب ( 8 و 9 سپتامبر )
در اغاز بازه درگیری های ساحل غربی و تحولات پیرامون المخا در مرکز توجه بود . الجزیره در 8 سپتامبر ویدئویی منتسب به پیشروی حوثی ها به سمت باب المتدب را راستی ازمایی کرد و ان را متعلق به زمان و مکان دیگری دانست . این گزارش نشان داد محتوای تصویری شبکه های اجتماعی نیز به بخشی از فضای خبری تبدیل شده است .
المخا نقطه ی عطف ( 10 سپتامبر )
با انتشار گزارش هایی درباره ی کنترل المخا اهمیت جغرافیایی این شهر برجسته شد . الجزیره المخا را به دلیل نزذیکی به باب المندب نقطه ای راهبردی خواند و الحدث با طرح ادعاهایی درباره ی طرح های نظامی برای رسیدن به باب المندب بر ابعاد امنیتی ماجرا تاکید کرد .
میون و خود باب المندب ( 11 تا 12 سپتامبر )
گزارش های مربوط به ذباب و جزیره ی میون تمرکز رسانه ها را مستقیما به باب المندب منتقل کرد . الجزیره اهمیت میون را بررسی کرد و اسکای نیوز عربی نیز با گزارش و برنلمه ی تحلیلی این جزیره را در بحث کنترل باب المندب برجسته ساخت .
پیامد های گسترده تر ( 13 تا 15 سپتامبر )
در روز های پایانی موضوع لز تحولات صرفا نظامی فراتر رفت و کشتیرانی اوارگی و واکنش های بین المللی بیشتر مورد توجه قرار گرفت . در 15 سپتامبر نگرانب درباره ی امنیت الملاحه در باب المندب به شورای امنیت کشیده شد .
نقطه ی عطف
باب المندب در این بازه از یک هدف جغرافیایی در مسیر درگیری ها به محور اصلی یک بحران امنیتی و دریایی تبدیل شد . انچه این چرخش را معنادار می کند م زمانی سه عامل است : پیشروی میدانی حوثی ها و تمرکز رسانه ها بر جزیره ی میون و ورود مسئله به سطح نهاد های بین المللی . به این ترتیب بحران یمن از یک درگیری داخلی به یک مسئله ی امنیت دریایی با پیامدهای منطقه ای ارتقا یافت .
03 : رسانه های مورد بررسی
پنج رسانه عربی در قاب یک رصد مشترک
برای این پژوهش پوشش خبری پنج رسانه ای عربی شامل الجزیره – العربیه – الحدث – اسکای نیوزعربی و المیادین بررسی شد . انتخاب این رسانه ها با مشاهده ی یک رویداد مشترک از چند زاویه ی رسانه ای و شناسایی تفاوت در شیوه انتخاب و تنظیم و ارائه ی اخبار انجام گرفت . بازه زمانی رصد 8 تا 15 سپتامبر 2026 و واحد بررسی و خبر ها و محتوای مرتبط با بحران یمن و ساحل غربی و بابل المندب و پیامدهای امنیتی و دریایی ان را در بر گرفت .
دامنه بررسی
رصد هر رسانه در دو بستر اصلی انجام شد . وب سایت های خبری و محتوای ویدیویی و یوتیوب در بخش وب سایت : تیتر و متن خبر و تصویر اصلی و منبع یا منابع مورد استناد بررسی شد . در محتوای ویدیویی نیز عنوان برنامه یا ویدیو و نوع تصویر و محور اصلی گزارش و شیوه طرح موضوع مورد توجه قرار گرفت . برای اینکه رصد صرفا به فهرستی از اخبار تبدیل نشود داده های جمع اوری شده در چند شاخص با یکدیگر مقایسه شدند : واژگان کلیدی – نوع تیتر – منبع خبر – انتخاب تصویر – زاویه روایت و میزان تاکید بر ابعاد نظامی و سیاسی و انسانی یا دریایی بنابراین در این پژوهش تنها محتوای ی خبر به عنوان داده در نطر گرفته نشده . بلکه شیوه ی ارائه ی ان نیز بخشی از داده های رصد بوده است در مرحله بعد نمونه های مشخص هر رسانه در یک جدول تطبیقی کنار یکدیگر قرار گرفت تا تفاوت ها به صورت عینی قابل مشاهده باشد . این مقایسه مبنای تحلیل بخش های بعدی پروژه قرار گرفت و نشان داد که یک رویداد واحد می تواند با انتخاب تیتر – منبع – تصویر و واژگان متفاوت در قاب های رسانه های مختلف بازنمایی شود .
هدف از مقایسه
هدف این پژوهش تعیین ( بهترین ) یا ( درست ترین ) رسانه نیست بلکه شناسایی تفاوت های موجود در قاب بندی رسانه ای یک بحران مشترک است . در ادامه این یافته ها با نمونه هایی از پوشش رویترز یز مقایسه می شوند تا تفاوت میان روایت رسانه های عربی و یک منبع بین المللی روشن تر شود .
04 : تیتر و تصویر
یک بحران پنج انتخاب رسانه ای
در رصد انجام شده تفاوت میان پنج رسانه تنها در گزینش خبرهایی که پوشش داده اند دیده نمی شود بلکه شیوه ی نام گذاری خبر و تصویر همراه ان تیر زاویه ی نگاه هر رسانه را اشکار می سازد . بررسی نمونه های منتخب از 8 تا 15 سپتامبر این تفاوت را به روشنی نشان می دهد .
الجزیره – جغرافیا و اهمیت راهبردی
الجزیره در 10 سپتامبر با تیتر ( المخا… لماذا تد مفتاح السیطره علی باب المندب ؟ ) به جای تمرکز صرف بر درگیری بر اهمیت جغرافیایی و راهبردی المخا تاکید کرد . تصویر اصلی گزارش نیز نمایی از ساحل و منطقه ی المخا در نزدیکی باب المندب بود . الجزیره در کنار این گزارش از نقشه و محتوای ویدئویی نیز برای توضیح موقعیت جغرافیایی بهره گرفت . از این رو تصویر در اینجا بیشتر نقش توضیح هنده ی میدان را ایفا می کند تا صرفا یک تصویر خبری .
العربیه – تهدید و واکنش نظامی
در العربیه تیترهای مرتبط با تحولات ساحل غربی از لحن امنیتی و نظامی پررنگ تری برخوردارند . یکی از نمونه های شاخص تیتر : (الجیش الیمنی : سنستخدم کافه الاسلحه لاستهداف تحرکات الحوثی حول المخا ) است که از همان اغاز توجه مخاطب را به تهدید و پاسخ نظامی نیروهای دولتی معطوف می کند . در این نوع قاب بندی تصویر نیروهای نظامی یا صحنه های میدانی در کنار تیتر فضای خبر را از یک تحول جغرافیایی به یک درگیری امنیتی تبدیل می کند .
الحدث – برجسته سازی عامل خارجی
الحدث در 10 سپتامبر تیتر : ( المقاومه الوطنیه فی الساحل الغربی الیمنی تکشف خطه الحرس الثوری للسیطره علی باب المندب ) را منتشر کرد و حتی در تیتر ( الحرس الثوری ) را به عنوان عامل اصلی طرح ادعا شده برجسته ساخت . تصویر همراه گزارش نمای ارشیوی ار باب المندب بود . نکته ی مهم ان است که این تیتر ادعای مطرح شده از سوی مقاومت ملی یمن را بازتاب می دهد و نباید ان را به عنوان واقعیتی مستقل و اثبات شده در نظر گرفت .
اسکای نیوز عربی – پرسش درباره ی کنترل باب المندب
اسکای نیوز عربی در 12 سپتامبر با تیتر ( میون فی قبضه الحوثی …. من یتحکم بباب المندب الان ؟ ) مستقیما جزیره ی میون را بهمسئله ی کنترل باب المندب پیوند داد . در اینجا خود عنوان به شکل یک پرسش طراحی شده و مخاطب را با مسئله ای مشخض روبرو می کند : چه کسی کنترل باب المندب را در اختبار دارد ؟ تصویر و محتوای تحلیلی گزارش نیز بر موقعیت میون و ازتباط ان با تنگه تمرکز دارد .
المیادین – پیشروی و روایت میدانی
در مقابل المیادین از تعبیر ( القوات المسلحه الیمنیه ) به جای ( الحوثیین ) استفاده کرد و تیتر : ( الیمن : القوات المسلحه تواصل التقدم فی الساحل الغربی نحو باب المندب ) را برجسته ساخته است . این انتخاب وازگانی از ابتدا نوع نگاه رسانه به طرف درگیر ر نشان می دهد . تصاویر و گزارش های میدانی نیز بیشتر در خدمت نمایش پیشروی نیروها و تغییر وضعیت جغرافیایی منطقه قرار گرفته اند . هم زمان المیادین روایت صنعا درباره ی امن بودن مسیرهای دریایی را نیز برجسته کرده است .
جدول تطبیقی پوشش رسانه ای بحران یمن و باب المندب
05 : یک بحران و چند روایت
مقایسه پوشش پنج رسانه نشان می دهد که با وجود تمرکز همه بر تحولات ساحل غربی یمن و باب المندب – زاویه ی روایت – واژگان، منابع و میزان تأکید بر ابعاد نظامی و دریایی یکسان نیست. بررسی نمونه های ثبتشده در جدول تطبیقی نشان میدهد که هر رسانه بخش متفاوتی از یک رویداد مشترک را برجسته کرده است
الجزیره
الجزیره بیشتر بر موقعیت جغرافیایی و اهمیت راهبردی المخا و میون تمرکز دارد و ارتباط این مناطق با باب المندب و مسیرهای کشتیرانی را توضیح میدهد. برای نمونه در تیتر مربوط به المخا، این منطقه به عنوان «کلید کنترل بابالمندب» مطرح شده است از این رو روایت آن در نمونه های بررسی شده بیشتر تحلیلی و جغرافیایی است .
العربیه
العربیه بیشتر تحولات میدانی و واکنش نیروهای دولتی را برجسته میکند. استفاده از واژگانی مانند «تهدید»، «مقابله» و «آمادگی نظامی» موجب شده است بحران بیشتر در چارچوب رویارویی امنیتی و نظامی دیده شود در حالی که تمرکز الجزیره بیشتر بر اهمیت جغرافیایی مناطق درگیر است
الحدث
در الحدث، بحران از سطح درگیری داخلی فراتر میرود و به موضوعی مرتبط با امنیت منطقه ای و نقش بازیگران خارجی تبدیل میشود. طرح ادعاهایی درباره ی برنامه های مرتبط با کنترل بابالمندب، این زاویه را پررنگ تر میکند البته این ادعاها باید به منابع مطرح کننده ی آنها نسبت داده شوند و به عنوان واقعیت قطعی در نظر گرفته نشوند
اسکای نیوز عربی
اسکای نیوز عربی بیشتر بر مسئله ی کنترل بابالمندب و تغییر موازنه تمرکز دارد. استفاده از تیترهای پرسشی و گزارش های تصویری، روایت را حول پرسشی مشخص شکل میدهد: چه کسی کنترل این نقطه ی راهبردی را در اختیار دارد؟ در اینجا برخلاف الجزیره که بیشتر به چرایی اهمیت منطقه می پردازد، مسئله ی کنترل و تغییر وضعیت میدانی برجسته تر است
المیادین
در مقابل، المیادین بیشتر از زاویه ی روایت صنعا به تحولات می نگرد. استفاده از تعبیر «القوات المسلحة اليمنية» به جای «الحوثيين» تأکید بر ادامه ی پیشروی و همچنین توجه به امنیت مسیرهای دریایی، چارچوب متفاوتی از همان تحولات ارائه میدهد .
نتیجه
در مجموع، یک بحران واحد در پنج قاب متفاوت دیده میشود: جغرافیای راهبردی، رویارویی نظامی، امنیت منطقه ای، کنترل بابالمندب و روایت صنعا. این تفاوت تنها در موضوع اصلی گزارش ها دیده نمیشود بلکه در انتخاب تیتر، واژگان، منابع مورد استفاده و عناصر تصویری نیز قابل مشاهده است. به همین دلیل جدول تطبیقی این بخش نشان میدهد که تفاوت میان رسانه ها بیشتر از آنکه در اصل رویداد باشد، در نحوه ی انتخاب و قاب بندی همان رویداد شکل گرفته است.
06 : تفاوت روایت ها
تفاوت در انتخاب و ارائه ی خبر
رصد پنج رسانه نشان میدهد تفاوت روایت ها تنها به لحن یا انتخاب تیتر محدود نیست بلکه از مرحله ی انتخاب موضوع، منبع خبر، واژگان و عناصر تصویری آغاز میشود. در یک بازه ی زمانی مشترک، هر رسانه بخش متفاوتی از تحولات را در مرکز توجه قرار داده و به این ترتیب، مخاطب با پنج صورت بندی متفاوت از یک بحران واحد رو به رو می شود. نمونه های مشخص این تفاوت در جدول تطبیقی این بخش قابل مشاهده است
الجزیره
در گزارش ۱۰ سپتامبر درباره ی المخا، تمرکز تنها بر پیشروی نظامی نیست؛ بلکه نزدیکی این منطقه به بابالمندب و مسیرهای کشتیرانی نیز توضیح داده میشود. بنابراین، خبر از یک تحول میدانی فراتر میرود و به این پرسش پاسخ میدهد که چرا المخا از نظر راهبردی اهمیت دارد. استفاده از نقشه و عناصر جغرافیایی نیز همین قاب را تقویت میکند.
العربیه
در همان بازه، العربیه در گزارشی درباره ی موضع ارتش یمن، عبارت «استفاده از تمامی سلاح ها» برای مقابله با تحرکات حوثی ها در اطراف المخا را در مرکز خبر قرار میدهد. در نتیجه، در مقایسه با روایت جغرافیایی الجزیره، واکنش نظامی و نحوه ی مقابله با طرف مقابل به عنصر اصلی خبر تبدیل میشود
الحدث
الحدث نمونه ی متفاوتی از انتخاب موضوع ارائه میدهد: گزارش درباره ی ادعای «مقاومت ملی» پیرامون طرحی منتسب به سپاه پاسداران ایران برای رسیدن به بابالمندب. اهمیت این نمونه در این رصد، نه اثبات ادعا، بلکه انتخاب آن به عنوان موضوع خبری است زیرا قاب بحران را از درگیری داخلی یمن به نقش بازیگران منطقه ای گسترش میدهد. این ادعا همانطور که در گزارش نیز تصریح شده باید به منبع مطرح کننده نسبت داده شود
المیادین
المیادین نیز تحولات را از زاویه ی متفاوت روایت کرد . این رسانه در یکی از گزارش های خود از عبارت ( نیروهای مسلح یمن ) استفاده کرد و در ادامه ی پیشروی ذر ساحل غربی تاکید داشت . در گزارش های دیگر نیز مسئله ی امنیت و ادامه ی کشتیرانی در دریای سرخ و باب المندب مطرح شد . در نتیجه تمرکز ان تنها بر تغییرات نظامی نبود و بعد دریایی و موضع صنعا نیز در روایت ان جای داشت .
اسکای نیوزعربی
اسکای نیوز عربی بیشتر برتغییر وضعیت میدانی و مسئله ی کنترل باب المندب تمرکز داشت . گزارش مربوط به جزیره ی میون علاوه بر خبررسانی این پرسش را مطرح می کرد که در شرایط جدید چه کسی بر این نقظه ی راهبردی تسلط دارد . استفاده از گزارش تصویری و گفت و گوی تحلیلی نیز موجب شد موضوع برای مخاطب به شکل مسئله ای فوری و قابل بررسی ارائه شود .
نتیجه
در نتیجه، تفاوت اصلی رسانه ها در این رصد نه در وجود یک بحران مشترک بلکه در این است که هر رسانه کدام بخش از آن را به مسئله ی اصلی تبدیل کرده است: الجزیره اهمیت جغرافیایی را برجسته میکند، العربیه واکنش نظامی را، الحدث ابعاد منطقه ای و بازیگران خارجی را، اسکای نیوز مسئله ی کنترل بابالمندب را و المیادین روایت صنعا و امنیت دریایی را. این تفاوت در تیتر، منبع انتخاب شده، واژگان و تصویر نیز قابل مشاهده است و نشان میدهد که مقایسه ی رسانه ای تنها مقایسه ی خبرها نیست بلکه بررسی شیوه ای است که هر رسانه با آن یک رویداد مشترک را برای مخاطب معناگذاری میکند
07 : مقایسه با رویترز
برای سنجش روایت ها گزارش های رویترز در 10 سپتامبر 2026 به عنوان نقطه ی مقایسه در نظر گرفته شد . رویترز تمرکز اصلی خود را بر تحولات میدانی ساحل غربی و تصرف المخا و پیشر.ی به سمت جزایر حنیش قرار داد و این تحولات را به اهمیت راهبردی باب المندب و کشتیرانی بین المللی پیوند زد . اطلاعات میدانی نیز عمدتا به نقل از منابع یمنی منتشر شد .
در مقابل رسانه های عربی علاوه بر اصل رویداد جزئیات متفاوتی را برجسته کردند . الجزیره بر اهمبت جغرافیایی المخا و نزدیکی ان به باب المندب تمرکز داشت و ازنقشه برای روشن تر شدن وضعت بهره گرفت . سایر رسانه ها نیز در روز های بعد موضوعاتی مانند وضعیت میون و ذوباب و واکنش نیرو های یمنی و ابعاد منطقه ای بحران را بیشتر مورد توجه قرار دادند .
در نهایت رویترز در این رصد حکم یک مرجه مقایسه ای را دارد نه جایگزین روایت های عربی . مقایسه نشان می دهد یک رویداد مشترک بسته به انتخاب منبع و جزئیات برجسته شده و زاویه ی پرداخت می تواند برای مخاطبان مختلف به شکل های متفاوتی روایت شود .
08 : ابزارها و منابع رصد
در این رصد خبر ها فقط بر اساس متن اصلی بررسی نشدند بلکه علاوه بر متن اصلی بر اساس تیتر ها و ترتیب ارائه ی اطلاعات و تصویر و وازه های تکرار شونده و ویدئو های منتشر شده نیز مقایسه شدند . برای هر رسانه مطالب مربوط به بازه ی زمانی مشخص جمع اوری و سپس موارد مشترک و متفاوت میان انها استخراج شد .
وب سایت های رسمی و بوتیوب منابع اصلی جمع اوری داده بودند . رویترز در مرحله بعد وارد مقایسه شد تا مشخص شود یک تحول مشابه خارج از چارچوب رسانه های عربی چگونه ارائه شده است . برای اماده سازی و طراحی پروزه از Gemeni – Chatgpt – Deepseek کمک گرفته شد از جمله برای ایده پردازی – پیشنهاد عنوان – ساخت تصویر و عناصر بصری .
09 : جمع بندی رصد
رصد هفت روزه ی تحولات یمن و باب المندب نشان داد که این بحران در رسانه های عربی موضوعی ثابت با روایتی یکسان نبود بلکه در طول روزهای مختلف نقطه ی تمرکز خبر ها تغییر می کرد . در ابتدای بازه توجه بیشتر بر تحولات ساحل غربی و وضعیت میدانی بود و با ادامه ی اخبار اهمیت المخا و ذوباب و جزیره ی میون و ارتباط ان ها با باب المندب بیشتر در گزارش ها دیده شد . در ادامه موضوع امنیت مسیرهای دریایی و پیامد های منطقه ای نیز درکنار تحولات نظامی قرار گرفت.
رصد پنج رسانه نشان داد که یک رویداد واحد می تواند از چند زاویه ی متفاوت روایت شود . الجزیره بیشتر به موقعیت جغرافیایی و اهمیت راهبردی مناطق توجه داشت و العربیه واکنش های نظامی و مواضع نیرو های یمنب را برجسته می کرد الحدث به ابعاد منطقه ای و بازیگران مرتبط می پرداخت . اسکای نیوز عربی تغییرات میدانی و باب المندب را دنبال می کرد و المیادین برتحولات ساحل غربی و مسئله ی امنبت دریایی تاکید بیشتری داشت.
در بررسی تیتر ها و تصاویر نیز مشخص شد که انتخاب وازه و تصویر بخشی از روایت خبر است . نقشه ها و تصاویر جغرافیایی موقعیت باب المندب و المخا را برای مخاطب قابل ذرک تر می کردند درحالی که تصاویر نظامی بیشتر بر جنبه ی میدانی بحران تاکید داشتند.
مقایسه با رویترز نیز نشان داد که رسانه های مختلف با وجود پرداختن به یک تحول مشترک و اطلاعات و جزئیات متفاوتی را در مرکز توجه قرار می دهند . بنابراین نتیجه ی این رصد تنها شناخت اخبار یک هفته نبود بلکه نشان داد برای درک یک بحران باید خود خبر و تیتر و تصویر و منبع و زاویه ی روایت را درکنار یکدیگر دید . در نهایت کنار هم گذاشتن این روایت ها تصویری چند لابه تر از نحوه ی بازتاب بحران یمن و اهمیت باب المندب در رسانه های عربی ارائه کرد.
یک بحران، پنج قاب؛ بابالمندب چگونه در رسانه‌های عربی روایت شد؟
در فاصله‌ی ۸ تا ۱۵ سپتامبر ۲۰۲۶، هم‌زمان با تشدید تحولات ساحل غربی یمن و نزدیک‌شدن درگیری‌ها به بابالمندب، این منطقه به یکی از محورهای اصلی پوشش رسانه‌های عربی تبدیل شد. الجزیره، العربیه، الحدث، اسکای‌نیوز عربی و المیادین رویدادهای مشترکی را پوشش دادند، اما بررسی تیترها، منابع و واژگان نشان میدهد که هر رسانه زاویه‌ی متفاوتی را برجسته کرده است
در ۸ سپتامبر، الجزیره ویدئویی منتشرشده درباره‌ی پیشروی حوثی‌ها به سمت بابالمندب را راستی‌آزمایی کرد و نادرستی زمان و مکان ادعایی آن را نشان داد. در ۱۰ سپتامبر نیز تمرکز گزارش‌ها به المخا معطوف شد منطقه‌ای که به دلیل موقعیت جغرافیایی و نزدیکی به مسیرهای دریایی اهمیت پیدا کرد. در ادامه، ذوباب و جزیره‌ی میون نیز وارد کانون پوشش رسانه‌ای شدند
الجزیره؛ جغرافیای بحران
الجزیره با تیتر «المخا.. چرا کلید کنترل بابالمندب است؟» بیشتر بر موقعیت جغرافیایی و اهمیت راهبردی منطقه تمرکز کرد. استفاده از نقشه و توضیح ارتباط المخا با بابالمندب و خطوط کشتیرانی، این رویکرد را تقویت میکند
العربیه؛ واکنش نظامی
العربیه با تیتر مربوط به استفاده از «تمامی سلاح‌ها» برای مقابله با تحرکات حوثی‌ها در اطراف المخا، توجه را به واکنش نیروهای دولتی و وجه نظامی درگیری معطوف کرد
الحدث؛ سطح منطقه‌ای
الحدث در برخی گزارش‌ها تحولات بابالمندب را به نقش بازیگران منطقه‌ای پیوند داد. بنابراین قاب خبر از یک درگیری داخلی به مسئله‌ای با ابعاد امنیتی و منطقه‌ای گسترش یافت البته ادعاهای مطرح‌شده باید به منبع آنها نسبت داده شوند
اسکای‌نیوز عربی؛ مسئله‌ی کنترل
در گزارش ۱۲ سپتامبر با تیتر «میون در قبضه‌ی حوثی‌ها؛ چه کسی اکنون بابالمندب را کنترل میکند؟»، تمرکز بر جزیره‌ی میون و پرسش درباره‌ی کنترل بابالمندب قرار گرفت. این رسانه تغییر وضعیت میدانی را محور اصلی گزارش قرار داد
المیادین؛ روایت صنعا
المیادین با استفاده از تعبیر «القوات المسلحة اليمنية» و تأکید بر «پیشروی» در ساحل غربی، تحولات را بیشتر از زاویه‌ی روایت صنعا و دستاوردهای میدانی آن ارائه کرد
تفاوت روایت‌ها
تفاوت این رسانه‌ها تنها در انتخاب موضوع نیست بلکه در تیتر، واژگان، منابع و پرسشی که پیش روی مخاطب قرار می‌دهند نیز دیده میشود. الجزیره بر جغرافیا و اهمیت راهبردی، العربیه بر واکنش نظامی، الحدث بر ابعاد منطقه‌ای، اسکای‌نیوز بر مسئله‌ی کنترل و المیادین بر روایت صنعا و پیشروی ساحلی تأکید دارد.
حتی نام‌گذاری بازیگران نیز بخشی از قاب‌بندی است استفاده از «الحوثيين» در یک رسانه و «القوات المسلحة اليمنية» در رسانه‌ای دیگر، تصویر متفاوتی از ایجاد میکند.
جمع‌بندی
رصد این پنج رسانه نشان میدهد که یک رویداد مشترک می‌تواند در قاب‌های متفاوتی روایت شود. بابالمندب در این پوشش هم‌زمان یک نقطه‌ی جغرافیایی راهبردی، میدان درگیری، مسئله‌ی امنیت منطقه‌ای و مسیر مهم کشتیرانی است. بنابراین برای تحلیل پوشش رسانه‌ای بحران، تنها بررسی «چه اتفاقی افتاد» کافی نیست باید دید هر رسانه کدام بخش از رویداد را انتخاب و با چه زاویه‌ای برجسته کرده است.
لینک منابع استفاده شده
01 | الجزیره
– المخا.. لماذا تُعد مفتاح السيطرة على باب المندب
۱۰ سپتامبر ۲۰۲۶
[مشاهده خبر ]
– گزارش تحولات المخا و ساحل غربی یمن
۱۰ سپتامبر ۲۰۲۶
[مشاهده خبر ]
– راستی‌آزمایی ویدیوی منتسب به پیشروی حوثی‌ها به سمت بابالمندب
۸ سپتامبر ۲۰۲۶
[مشاهده خبر ]
02 | الحدث
– گزارش درباره امنیت بابالمندب و ادعای طرح منتسب به سپاه پاسداران
۱۰ سپتامبر ۲۰۲۶
[مشاهده خبر ]
03 | اسکای‌نیوز عربی
– ميون في قبضة الحوثي.. من يتحكم بباب المندب الآن
۱۲ سپتامبر ۲۰۲۶
[مشاهده خبر ]
– گزارش تحولات میدانی بابالمندب و ساحل غربی یمن
۱۱ سپتامبر ۲۰۲۶
[مشاهده خبر ]
04 | المیادین
– القوات المسلحة اليمنية تواصل التقدم في الساحل الغربي نحو باب المندب
۱۰ سپتامبر ۲۰۲۶
[مشاهده خبر ]
